Moc stacji i czas ładowania pojazdu

Czas ładowania pojazdu zależy głównie od mocy zainstalowanego w nim inwertera, rodzaju prądu dostarczanego przez stację, od jej mocy, oraz od pojemności zainstalowanej w pojeździe baterii.

Baterie samochodów ładowane są prądem stałym, podczas gdy energia dostarczana z sieci stanowi prąd zmienny. Dlatego każdy pojazd elektryczny wyposażony jest w urządzenie, które zamienia prąd zmienny na stały. Jeśli do pojazdu dostarczymy prąd zmienny o mocy wyższej niż moc inwertera wówczas moc inwertera stanowić będzie limit dla szybkości ładowania. Obecnie w pojazdach najczęściej instalowane są inwertery o mocach 3,3 do 19,2 kW. Ograniczenie szybkości ładowania do mocy inwertera obejść można dostarczając pojazdowi prądu stałego. Moce ładowarek prądu stałego wynoszą od 40 kW do 300 kW. Pojemności baterii w pojazdach elektrycznych są niezwykle zróżnicowane i wynoszą od kilkunastu do 100 kWh. Ekspresowa ładowarka prądu stałego będzie w stanie naładować większość aut elektrycznych z 30% do 80% w czasie krótszym niż 30 minut.

Technologia ładowania pojazdów

Wśród stacji ładowania wyodrębnić można dwie główne kategorie urządzeń, różniące się znacząco zasadą działania, szybkością ładowania oraz ceną.

Stacje prądu zmiennego:

Stacje ładowania prądem zmiennym to urządzenia dostarczające pojazdowi prądu o mocy maksymalnej 22 kW. Najczęściej wyposażone są w gniazda lub kable z wtyczką typu 2. Ich funkcje zależą od przeznaczenia. Urządzenia do użytku domowego Stacje takie pozwalają na regulację dostarczanej mocy tak np. aby uniknąć przeciążenia instalacji domowej i niekiedy pozwalają na zaplanowanie rozpoczęcia ładowania o zdefiniowanej godzinie np. w celu skorzystania z tańszej, nocnej taryfy dostawcy energii. Urządzenia do użytku publicznego Stacje prądu zmiennego przeznaczone do użytku publicznego, oprócz funkcji które oferują ładowarki domowe dają możliwość autoryzacji dostępu przy użyciu kluczy, kart RFID, terminala płatniczego lub aplikacji i komunikacji z siecią komputerową. Dzięki temu możliwe jest ich zdalna konfiguracja, monitoring oraz prowadzenie rozliczeń z użytkownikami. Ceny takich urządzeń są niższe niż stacji DC.

Stacje prądu stałego:

Stacje przeznaczone do ładowania ekspresowego, dostarczają pojazdowi prądu stałego. Ładowarki takie posiadają moc od 40 do 300 kW. Naładowanie pojazdu przy ich pomocy możliwe jest w czasie 30 minut i dzięki temu sprawdzają się przy trasach szybkiego ruchu i autostradach. Wyposażone są najczęściej w 2-4 kable z wtyczkami w standardach CCS, CHAdeMO, + gniazdo typu 2. Pozwalają one na zdalną konfigurację, monitoring i prowadzenie rozliczeń z użytkownikami. Autoryzacja dostępu odbywa się zwykle poprzez terminal płatniczy lub karty RFID.  

Zarządzanie stacją ładowania samochodów i rozliczenia

Istnieją dwa podstawowe warianty rozliczeń z klientami stacji ładowania. Warianty te zależne są od tego czy klientami mają być wszyscy właściciele pojazdów elektrycznych czy też jedna osoba lub grupa.

W wariancie pierwszym stacja widoczna jest w specjalistycznych wyszukiwarkach stacji oraz w sieci operatorskiej i zarazem dostępna dla każdego. Dzięki roamingowi stacja widoczna jest również dla właścicieli pojazdów elektrycznych z zagranicy. Prowadzenie rozliczeń możliwe jest dzięki identyfikcji użytkownika za pomocą karty RFID lub terminala płatniczego oraz przy zastosowaniu zewnętrznego oprogramowania. 

Stacje przeznaczone do użytku publicznego powinny umożliwiać bieżący monitoring, wprowadzanie zmian w  konfiguracji za pośrednictwem sieci komputerowej oraz prowadzenie rozliczeń. Stacje standardowo wyposażone są w gniazda sieciowe Ethernet/LAN, które pozwalają na podłączenie ich do sieci teleinformatycznej przy pomocy kabla. Istnieje także możliwość skomunikowania urządzeń za pomocą modułów GPRS/3G. Standardowo urządzenia ładujące komunikują się, korzystając protokołu OCPP w wersji 1.5 lub 1.6. Większość producentów dostarcza dedykowanego oprogramowania służącego do zarządzania stacjami. Dzięki protokołowi OCPP możliwe jest jednak połączenie w jeden system urządzeń różnych producentów.

Przewidywana żywotność stacji ładowania pojazdów

Stawka amortyzacji dla stacji ładowania pojazdów elektrycznych wynosi 10%. Oznacza to, że okres ich użytkowania nie będzie krótszy niż 10 lat.

Rzeczywisty techniczny okres użytkowania stacji powinien wynieść około 20 lat. Urządzenia tego typu nie będą poddane wysokiemu tempu zmian technologicznych, a przeważająca liczba producentów pozostawia możliwość zmian konfiguracji sprzętowej w trakcie użytkowania. Stacje ładowania, podobnie jak np. automaty parkingowe będą wystawione na działanie czynników atmosferycznych, zwykłe zużycie i wandalizm. Z uwagi na to konieczne będą ich monitoring i przeglądy. Najbardziej podatnym na zwykłe zużycie są gniazda, kable i wtyczki. Są to części wymienne. Stacje ładowania objęte są nadzorem UDT. Stanowi to gwarancję, że urządzenia zagrażające użytkownikom wyłączone zostaną z użytkowania.  

Odporność stacji ładowania pojazdów na czynniki zewnętrzne

Stacje ładowania przeznaczone do użytku publicznego na zewnątrz budynków powinny posiadać odporność na działanie czynników zewnętrznych w klasie IP44.

Ten poziom zabezpieczenia oznacza, że urządzenia są odporne m.in. na pył, oprysk wodą z dowolnego kierunku oraz ingerencję osób trzecich przy pomocą przedmiotów metalowych o małym przekroju. Pozwala to na ich użytkowanie na zewnątrz bez dodatkowych zabezpieczeń takich jak np. wiaty. Urządzenia przeznaczone do użytku publicznego posiadają też z reguły odporność na udrzenie w najwyższej klasie IK10. Mimo to, stacje ładowania warto zabezpieczyć przed kolizją z pojazdami za pomocą odpowiednio umieszczonych krawężników lub barier stalowych. Jeśli stacja narażona na działanie osób postronnych wyposażona będzie w gniazda, wówczas warto zwrócić uwagę aby gniazda te zaopatrzone były w migawki, podobne do migawek zabezpieczających obiektywy niektórych aparatów fotograficznych.  

System zachęt dla kierowców aut elektrycznych

Ustawa o elektromobilności wprowadza szereg zachęt przy zakupie i podczas użytkowania aut elektrycznych.

Zwolnienie z akcyzy

Zgodnie z nowo dodanym art. 109a Ustawy o podatku akcyzowym (stan prawny na dzień: 23.06.2018), nabywając osobowy samochód elektryczny, nabywca nabywa prawo do zwolnienia z akcyzy. Natomiast art. 163a tej samej ustawy pozwala na skorzystanie ze zwolnienia z akcyzy przy zakupie samochodu hybrydowego. Potwierdzenie spełnienia warunków uprawniających do zwolnienia można uzyskać u naczelnika właściwego urzędu skarbowego. Zwolnienie udzielane jest na wniosek podatnika oraz po przedstawieniu przez niego dokumentacji potwierdzającej fakt, że pojazd jest samochodem elektrycznym.

Warto przypomnieć, że ustawodawca definiuje pojazd hybrydowy jako taki, który posiada napęd spalinowo-elektryczny, a energia elektryczna akumulowana jest przez podłączenie do zewnętrznego źródła zasilania. Zakup samochodów hybrydowych będzie objęty zwolnieniem tylko przez trzy lata. Zwolnienie z akcyzy przestanie obowiązywać z dniem 1 stycznia 2021 r.

Preferencje dla użytkowników

Kierowcy samochodów elektrycznych będą mieli możliwość poruszania się po buspasach i darmowego korzystania ze stref czystego transportu.

Dopłaty do samochodów

Według aktualnych planów od 1 stycznia obowiązywać będą dopłaty do zakupu aut elektrycznych. Dopłaty, jeśli zostaną wprowadzone, finansowane będą z Funduszu Niskoemisyjnego Transportu.

Amortyzacja

Aby zachęcić przedsiębiorców do nabywania aut elektrycznych, wprowadzona została zachęta podatkowa. Zgodnie ze znowelizowanymi przepisami ustawy o CIT, odpisy amortyzacyjne elektrycznych samochodów osobowych mogą stanowić koszt uzyskania przychodów do wartości 30 000 euro, t.j. o 10 000 euro więcej, niż jest to możliwe w stosunku do tradycyjnych pojazdów. Dzięki temu przedsiębiorcy mogą obniżyć należność z tytułu CIT dodatkowo o około 8000 zł.

Warunki formalne realizacji inwestycji

Budowa stacji ładowania wiąże się z koniecznością dopełnenia szeregu formalności. poniżej znajdują się najważniejsze z nich:

  • Ustalenie własności gruntu na którym zlokalizowana ma być stacja i ewentualna dzierżawa.
  • Zgłoszenie robót budowlanych:
Budowa stacji ładowania pojazdów nie wymaga pozwolenia na budowę. Nie zwalnia to jednak z obowiązku zgłoszenia robót w starostwie powiatowym lub urzędzie miasta. Podstawa: art. 30 w ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego. Zgłoszenie wymagać będzie załączenia mapki sytuacyjnej z zaznaczeniem lokalizacji stacji.
  • Powykonawcza inwentaryzacja geodezyjna:
Stacja ładowania oraz przyłącze elektroenergetyczne po ich wybudowaniu  podlegają geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej, obejmującej ich położenie na gruncie. (art. 43 ust. 1 Prawa budowlanego) Budowa stacji ładowania oraz przyłącza elektroenergetycznego, wymaga sporządzenia planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. (art. 29a Prawa budowlanego).
  • Odbiór techniczny przez UDT.
  • Wykonanie przyłącza.
W przypadku konieczności wykonania przyłącza należy złożyć do OSD wniosek o wydanie warunków przyłączenia. Ustawa o elektromobilności gwarantuje, że odbiorca przyłącza zapłaci od 1/4 do 1/16 rzeczywistych kosztów jego wykonania (od 1/6 do 1/16).  

Ubezpieczenie i finansowanie

Stacje ładowania objąć można ubezpiczeniem od zniszczenia np. w wyniku wandalizmu.

Obecnie trwają prace nad powołaniem Funduszu Niskoemisyjnego Transportu, którego źródłem przychodu będzie opłata emisyjna wliczona w koszt paliw. Fundusz zajmie się subsydiowaniem zakupu aut elektrycznych oraz budowy infrastruktury. Stacje ładowania mogą być przedmiotem leasingu. Po ustaleniu liczby, wartości, rodzaju i lokalizacji objętych ofertą urządzeń będziemy mogli przedstawić warunki takiego ubezpieczenia.